Rehber
Çok girişli Schengen vizesi nasıl alınır?
Türkiye’ye özel 6 ay, 1 yıl, 3 yıl ve 5 yıl kademeli kuralı, yasal kullanım şartı, pasaport süresi sınırı ve formda çok giriş talebi.
Sık Avrupa’ya giden Türk vatandaşları için en değerli belge, her yolculukta yeniden başvurmayı gereksiz kılan çok girişli Schengen vizesidir. Avrupa Komisyonu 15 Temmuz 2025’te Türkiye için ayrı bir kademeli (cascade) kural kabul etti; bu kural, önceki vizesini yasal olarak kullanan başvurana giderek uzayan vizeler öngörüyor. Bu rehber, kuralın basamaklarını, pasaport süresinin etkisini ve başvuruda dikkat edilecekleri 27 Eylül 2026 itibarıyla resmî kaynaklara dayanarak anlatıyor.
Tek, iki ve çok giriş arasındaki fark
Vize Kodu’nun (Tüzük 810/2009) 24. maddesi, kısa süreli vizenin bir, iki veya çok girişli verilebileceğini ve geçerlilik süresinin 5 yılı aşamayacağını söyler. Giriş sayısı, geçerlilik dönemi içinde kaç ayrı yolculuk yapabileceğinizi belirler. Komisyonun vize işlemleri el kitabı (Visa Code Handbook I) farkı örneklerle açıklıyor:
| Giriş sayısı | Ne anlama gelir? | Ek süre (period of grace) |
|---|---|---|
| Tek giriş | Schengen alanından bir kez çıktığınızda, kalış günleriniz dolmamış olsa bile yeniden giremezsiniz. | Geçerliliğe kural olarak 15 gün eklenir |
| İki giriş | İzinli gün sayısı iki ayrı yolculuğa bölünebilir. | Geçerliliğe kural olarak 15 gün eklenir |
| Çok giriş | Geçerlilik boyunca istediğiniz kadar yolculuk yapılabilir; sınır 90/180 kuralıdır. | 6 ay–5 yıl geçerli vizelerde eklenmez |
El kitabına göre toplam çıkış sayınız izin verilen giriş sayısına ulaştığında vize, kullanılmamış kalış günleri olsa bile geçerliliğini yitirir. El kitabındaki örneklere göre iki girişli vize, örneğin kalış sırasında Schengen dışındaki İngiltere ya da İrlanda’ya kısa bir ara yolculuk planlandığında verilebilir.
Geçerlilik süresi ile kalış süresi aynı şey değil
Çok girişli vizede iki ayrı sayı vardır: etiketteki “from … until” tarihleri vizenin geçerlilik dönemini, “duration of visit” alanı ise izinli kalış gün sayısını gösterir. El kitabına göre geçerliliği 6 ay ile 5 yıl arasında olan çok girişli vizelerde izinli kalış her zaman 180 günlük dönem başına 90 gündür. Komisyonun etiket doldurma talimatı da geçerlilik 6 ay veya daha uzunsa bu alana “90” yazılacağını belirtir.
Yani 5 yıllık bir vize, 5 yıl boyunca Avrupa’da kalma hakkı değil; 5 yıl boyunca her 180 günlük dönemde en fazla 90 gün kalma hakkıdır. El kitabı, 90/180 kuralına uyma sorumluluğunun vize sahibinde olduğunu açıkça yazar. Hesabın nasıl yapıldığını Schengen 90/180 kuralı rehberinde, kendi tarihlerinizle denemeyi ise 90/180 hesaplayıcı ile yapabilirsiniz.
Türkiye’ye özel kademeli kural: 6 ay, 1 yıl, 3 yıl, 5 yıl
Vize Kodu md. 24(2) herkes için genel bir basamak sistemi kurar: son 2 yılda 3 vizeyi yasal kullanana 1 yıllık, 1 yıllık vizeden sonra 2 yıllık, 2 yıllık vizeden sonra 5 yıllık vize. Aynı madde, Komisyonun yerel koşullara göre daha elverişli ya da daha sıkı kurallar kabul etmesine izin verir. Türkiye için bu yapıldı: Komisyon Uygulama Kararı C(2025) 4694, genel basamakların yerine şunları koyuyor.
| Basamak | Yasal kullanılmış önceki vize | Başvuru süresi | Verilecek vize |
|---|---|---|---|
| 1 | Herhangi bir önceki vize | Bitişinden itibaren 1 yıl içinde | 6 ay, çok girişli |
| 2 | 6 ay geçerli vize | Bitişinden itibaren 2 yıl içinde | 1 yıl, çok girişli |
| 3 | 1 yıl geçerli vize | Bitişinden itibaren 2 yıl içinde | 3 yıl, çok girişli |
| 4 | 3 yıl geçerli vize | Bitişinden itibaren 2 yıl içinde | 5 yıl, çok girişli |
Kararın kapsamı ve istisnaları metinde açıkça yazılı:
- Yalnızca Türkiye’de ikamet eden ve Türkiye’deki konsolosluklara kısa süreli vize başvurusu yapan T.C. vatandaşlarına uygulanır.
- Mesleki sıfatla başvuran tır şoförleri kapsam dışıdır; onlara genel kural uygulanır.
- Türkiye’de ikamet eden başka ülke vatandaşları için de genel kural geçerli kalır.
- Başvuranın Schengen Sınırlar Kodu md. 6(1)’deki geçerli seyahat belgesi, yolculuğun amacı ve maddi imkân, SIS’te giriş yasağı kaydı bulunmaması ve kamu düzeni ile güvenlik açısından tehdit oluşturmama koşullarını karşılaması gerekir.
Her basamaktaki süre penceresi önemlidir. Örneğin 6 aylık vizeniz 1 Mart 2026’da sona erdiyse, 1 yıllık vize basamağı için başvurunuzu bu tarihten itibaren 2 yıl içinde yapmanız gerekir. Pencere kaçarsa karar size bir sonraki basamağı tanımaz; yalnızca bitişinden itibaren 1 yıl geçmemiş, yasal kullanılmış bir vizeniz varsa ilk basamak (6 ay) koşulu yeniden sağlanır.
“Yasal kullanım” şartı neden bu kadar önemli?
Kademeli kuralın her basamağı “yasal olarak kullanılmış” önceki vizeye bağlıdır. Ne Vize Kodu ne de Türkiye kararı bu kavramı madde madde tanımlıyor; Vize Kodu md. 24(2c), önceki vizelerin yasal kullanımını başvuranın dürüstlüğünü ve güvenilirliğini gösteren kanıtların başında sayıyor. Kararın gerekçesi de kolaylığın, önceki vizelerini yasal kullanmış düşük riskli başvuranlar için tanındığını söylüyor.
Metinler davranışları tek tek saymasa da etiketteki geçerlilik tarihlerini, giriş sayısını ve 90/180 sınırını aşmak, bir sonraki değerlendirmede aleyhinize okunabilecek en belirgin durumlardır. Vize Kodu’nun ret formundaki gerekçelerden biri de başvuranın içinde bulunulan 180 günlük dönemde 90 gün kalmış olmasıdır.
Pasaport süresi ve konsolosluğun takdiri
Çok girişli vizenin uzunluğunu sınırlayan en pratik etken pasaporttur. Vize Kodu md. 24(2), uzun süreli vizelerin seyahat belgesinin geçerliliğini aşmayacak şekilde verileceğini söyler; md. 12(a) ise pasaportun son planlanan çıkış tarihinden sonra en az 3 ay geçerli olmasını ister. Türkiye kararı bunu netleştirir: vize pasaportu aşacaksa geçerliliği pasaportun bitişinden 3 ay önce sona erer. Örneğin 5 yıllık basamağa hak kazandınız ama pasaportunuzun 2 yılı kaldıysa, alacağınız vize yaklaşık 1 yıl 9 ay olur. Pasaportunuzu pasaport geçerlilik kontrolü aracıyla önceden kontrol edin.
Takdir yetkisi iki yönlü işler. Bir yandan md. 24(2c), sık ya da düzenli seyahat ihtiyacını gösteren, önceki vizelerini yasal kullanmış, ekonomik durumu ve geri dönüş niyeti güçlü başvurana 5 yıla kadar vize verilebileceğini söyler; Türkiye kararı da bu imkânı saklı tutar. Öte yandan kaç giriş verileceğine de başvuruyu inceleyen konsolosluk karar verir. El kitabı, geçerli çok girişli vizesi olan kişiye yenisinin eskisi bittiği günden başlayacak şekilde verilebileceğini de belirtir.
Başvuruda çok giriş nasıl talep edilir?
Vize Kodu Ek I’deki ortak başvuru formunun 27. alanı “requested number of entries” başlığını taşır ve tek giriş, iki giriş veya çok giriş seçeneklerini sunar. Aynı alanda ilk planlanan yolculuğun Schengen’e giriş ve çıkış tarihleri istenir. Formun doldurulması için vize başvuru formu rehberine bakabilirsiniz.
Sigortada da çok girişli vizeye özgü bir kolaylık vardır: md. 15(2)’ye göre başvuran yalnızca ilk planlanan yolculuğu kapsayan seyahat sağlık sigortasını gösterir ve sonraki yolculuklar için de sigorta gerektiğini bildiğini formda imzayla beyan eder. Teminat şartları için seyahat sağlık sigortası rehberine göz atın.
Başvuru öncesi kontrol listesi
- Önceki Schengen vizelerinizin türünü, geçerlilik süresini ve bitiş tarihini listeleyin; hangi basamakta olduğunuzu belirleyin.
- Son vizenizin bitişinden bu yana geçen süreyi hesaplayın: ilk basamak için 1 yıl, sonrakiler için 2 yıl.
- Önceki kalışlarınızın 90/180 sınırını ve etiketteki tarihleri aşmadığından emin olun.
- Pasaportunuzun, beklediğiniz vize süresinden en az 3 ay uzun geçerli olup olmadığını kontrol edin; gerekirse önce pasaportu yenileyin.
- Formun 27. alanında çok girişi işaretleyin ve ilk yolculuğun tarihlerini yazın.
- İlk yolculuğu kapsayan sigortayı hazırlayın; sonraki yolculuklarda sigortanızı yenilemeyi unutmayın.
- Vize elinize geçince etiketteki giriş sayısını ve tarihleri kontrol edin; ayrıntılar için Schengen vizesi sayfasına bakabilirsiniz.
Kaynaklar
Sık sorulan sorular
Türk vatandaşlarına ilk başvuruda 5 yıllık Schengen vizesi verilir mi?
Kademeli kurala göre 5 yıllık vize dördüncü basamaktır ve önceki 3 yıllık vizenin yasal olarak kullanılmasını şart koşar. Vize Kodu md. 24(2c) ise sık seyahat ihtiyacını ve güvenilirliğini kanıtlayan başvurana 5 yıla kadar vize verilebileceğini söyler; bu, konsolosluğun takdirindedir.
5 yıllık çok girişli vizeyle 90 günden uzun kalabilir miyim?
Hayır. Geçerliliği 6 ay ile 5 yıl arasında olan çok girişli vizelerde izinli kalış her 180 günlük dönemde en fazla 90 gündür. Vizenin geçerlilik süresi yalnızca bu hakkı hangi tarihler arasında kullanabileceğinizi gösterir.
Pasaportumun süresi kısa ise çok girişli vize kısalır mı?
Evet. Türkiye’ye özel karara göre vize pasaportun geçerliliğini aşacaksa, geçerlilik pasaportun bitişinden 3 ay önce sona erecek şekilde verilir. Bu yüzden uzun süreli vize bekliyorsanız pasaportu önceden yenilemek mantıklıdır.
Başvuru formunda çok giriş talep etmem yeterli mi?
Hayır. Formun 27. alanında tek, iki veya çok giriş seçilir; ancak kaç giriş verileceğine başvuruyu inceleyen konsolosluk karar verir. Talep, değerlendirmenin bir parçasıdır.
Kademeli kural tır şoförlerine uygulanır mı?
Hayır. Karar, mesleki sıfatla vize başvurusu yapan tır şoförlerini kapsam dışında tutar; onlar için Vize Kodu’nun genel kuralları uygulanmaya devam eder.